Natuur en Milieu
16 oktober 2015 | door: Roland Menke, MD Menke Corporate Finance & Venture Capital

'Cost of planet' creëert nieuw economisch groeimodel

Wanneer we gaan betalen voor de aarde wordt niet alleen de toekomstige onleefbaarheid van de aarde afgewend, maar ontstaat vooral ook een nieuw economisch groeimodel

"Wanneer we gaan betalen voor de aarde creeert dit paradoxaal genoeg een nieuw economisch groeimodel"

Institutionele investeerders zoals pensioenfondsen kunnen door verbreding van het kapitalistische concept van aandeelhouderswaarde het sombere  scenario van een onleefbare aarde ombuigen en tegelijkertijd een fraaie opening creëren naar een nieuw economisch groeimodel.

 

Door binnen aandeelhouderswaarde het gebruik van de aarde in te prijzen, ontstaat een omvangrijk innovatiepotentieel. Institutionele investeerders, maar ook multinationals, banken en verzekeraars spelen vanuit eigenbelang een sleutelrol in deze noodzakelijke transitie. Overheden kunnen de transitie niet initiëren, maar wel met flankerend beleid versterken.

 

Westerse landen zijn sinds de kredietcrisis op zoek naar een nieuw groeimodel, maar gezien de matige groeicijfers van de afgelopen jaren slagen zij daar vooralsnog niet in. De kredietcrisis ontstond uit de overfinanciering van ons consumptiepatroon. Dat laatste heeft een toenemende schaarste aan energie, grondstoffen, voedsel, water en schoon milieu tot gevolg. En daar komt klimaatverandering nog bij. Volgens het Living Planet Report 2014 gebruiken we inmiddels 1,5 aarde, mede door CO2-uitstoot. Door de snel groeiende Chinese, Indiase en Braziliaanse middenklasse en de toename van de wereldbevolking van 7 naar 9 miljard stevenen we af op het gebruik van 3 aardes in 2050. Business as usual leidt op relatief korte termijn tot een uitgeputte en onleefbare aarde. Een onleefbare aarde betekent dat het kapitalisme zichzelf ruim daaraan voorafgaand vernietigt.

 

Schaarse goederen hebben doorgaans een hoge prijs. Opmerkelijk is dat dit niet geldt voor de schaarse capaciteit van de aarde. Daarmee putten we niet alleen ons ecologisch, maar ook ons economisch kapitaal uit. Paradoxaal genoeg is het daarom in ons (kapitalistisch) eigenbelang om de aarde niet langer als gratis te behandelen.

 

Concreet staat het wereldinkomen van $ 75.000 miljard per jaar op het spel. Juist omdat aandeelhouderswaarde de toekomst terugrekent naar nu, doet het kapitalisme er verstandig aan een Cost of Planet binnen het aandeelhouderswaardeconcept te brengen. Cost of Planet is het prijskaartje van de toekomstige onleefbare aarde, waardoor het scenario van zelf-vernietiging van het kapitalisme zichtbaar wordt en ons in staat stelt gerichte acties te nemen.

 

Cost of Planet is de bedrijfsfootprint uitgedrukt in geld. De bedrijfsfootprint omvat het totaal aan grond(stoffen), water, energie, milieuvervuiling en CO2-emissie van alle producten van een bedrijf inclusief hun waardeketen. Cost of Planet wordt opgenomen in de jaarrekening van bedrijven, zoals multinational Puma dat als eerste heeft gedaan. Vrijwel alle bedrijven zullen in eerste instantie een negatief resultaat laten zien. Niet vreemd, want opeens wordt hun deel van de gebruikskosten van 1,5 aarde ingecalculeerd.  

 

Institutionele investeerders drijven met hun investeringscriteria effectief het kapitalisme en vormen met een gezamenlijk belegd vermogen van ca. $ 80.000 miljard een wereldmacht, o.a. verenigd via www.unpri.org. Pensioenfondsen worden geacht over 20 en 50 jaar ook nog pensioenen uit te keren, maar dit wordt onmogelijk in het business as usual scenario. Zie daar hun grote belang bij het incalculeren van Cost of Planet. Voor banken en verzekeraars geldt overigens hetzelfde.

 

Zodra institutionele investeerders Cost of Planet meewegen in hun investeringsbeslissingen, wordt dit investeringscriterium van groot belang voor multinationals, die voor hun financiering afhankelijk zijn van de kapitaalmarkt. Financiering is immers de lifeline van multinationals en om die reden besteden CEO's en CFO's hier ca. 30% van hun tijd aan.

 

Onder druk van dit nieuwe investeringscriterium op de kapitaalmarkt zetten multinationals hun leveranciers in de keten aan tot Cost of Planet reductie en wat overblijft, komt terecht in de consumentenprijs. Hierdoor wordt het duurzame product goedkoper dan het onduurzame product en dat is precies de kanteling die nodig is om het business as usual scenario om te buigen. Consumenten gaan doorgaans immers voor de laagste prijs. Compleet nieuwe bedrijfstakken zullen ontstaan en tegelijkertijd verdwijnen andere, die zich niet weten aan te passen aan de nieuwe realiteit. Cost of Planet als investeringscriterium is meedogenloos.

 

Door nu voor te sorteren op Cost of Planet kunnen niet alleen de vernietiging van het kapitalisme en de toekomstige onleefbaarheid van de aarde worden afgewend, maar ontstaat ook een enorm innovatiespectrum. Werkelijk alle producten zullen op circulaire wijze moeten worden herontworpen, waardoor een nieuw groeimodel voor de 21ste eeuw werkelijkheid wordt.

Institutionele investeerders en multinationals zullen dit nieuwe groeimodel met behulp van Cost of Planet als tweesnijdend zwaard uit eigenbelang vaart moeten geven.

 

Roland Menke

M&A-adviseur, Venture Capitalist,Part time docent Cost of Planet Erasmus Executive Program

 

Wouter Scheepens

Partner Steward Redqueen

Deel

met uw netwerk:
Opiniestukken van: Roland Menke, MD Menke Corporate Finance & Venture Capital
'Cost of planet' creëert nieuw economisch groeimodel - 16 oktober 2015



Meer opiniestukken:

Bestel online:

Zo wordt u opiniemaker

In dit boek leert u in tien stappen denken en schrijven als een journalist

 

Alleen nog verkrijgbaar via bol.com


Schrijftip van de week

Week 51
Maak een interview van uw opiniestuk
> Meer