Media
7 maart 2017 | door: Constantijn Driessen, Schrijver

Stop de journalistieke verruwing

Het is droevig gesteld met het niveau van sommige media. Het aantal kijkers van platte journalistieke programma's tellende, kan men concluderen dat onfatsoenlijkheid normaal is geworden.

"Eigenlijk dient er een norm voor elementaire beleefdheid van journalisten te worden ingevoerd."

De verkiezing van Trump tot president van de Verenigde Staten is zo ongeveer het meest sensationele nieuws van het afgelopen jaar. Niemand had het verwacht, zelfs de grote opiniepeilers zaten er bijna allemaal naast. Natuurlijk heeft het e-mailschandaal Hillary Clinton uiteindelijk de das omgedaan. Maar aan de overwinning van Trump ligt nog een belangrijke oorzaak ten grondslag: een algehele aversie van het volk tegen het politieke establishment. Hillary is bij uitstek de verpersoonlijking van dat establishment, haar idealisme ten spijt. In Europa kennen we een soortgelijke aversie ook. Net als in de VS gaat het vaak hand in hand met een sterk opkomend populistisch patriottisme.

 

Het al bestaande anti-EU sentiment - het Nederlandse en Franse “nee” tegen het referendum in 2005 voor vaststelling van een Europese grondwet is een voorbeeld – is de laatste jaren gigantisch toegenomen in de hele EU, niet in de laatste plaats door de vluchtelingencrisis en de economische malaise in Zuid-Europa. In allerijl begonnen verschillende landen (Hongarije, Macedonië, Bulgarije) hekken te bouwen, want niemand kon de aanzwellende stroom vluchtelingen nog overzien. Een gevolg van een aarzelend optreden van de EU; een slechte anticipatie op de ernst van het conflict en de aantallen vluchtelingen, maar ook een onmacht om goede plannen (bijvoorbeeld de opvang in omringende landen en een degelijke vluchtelingenregistratie) snel te kunnen ratificeren. Met drastische gevolgen.

 

Dan Trump. Al ben ik het doorgaans niet met hem eens, hij heeft in zijn nog korte presidentschap bewezen dat hij prangende problemen direct aanpakt. Waaronder het migratievraagstuk en islamitische migranten in het bijzonder. Hup, geen reizigers meer uit 7 islamitische landen. De EU kan wat van zijn daadkracht leren. Ik ben het niet met deze maatregel eens (het mag allemaal wel wat genuanceerder), maar je moet toch bewondering hebben voor zijn snelle optreden. Zijn optreden in de media getuigt doorgaans niet van enig diplomatiek fingerspitzengefühl, maar dit kan ook niet verwacht worden van iemand die geen politieke ervaring heeft. Verder heeft hij totaal geen charisma, maar met Obama waren we verwend wat dat betreft.

 

Maargoed, Trump brengt in ieder geval wel schwung in de tent daar. En de media smullen ervan. Maar wel op een fatsoenlijke manier. De media daar zijn doorgaans zelfs iets te fatsoenlijk: dat eeuwige gecensureer op televisie is wel erg braaf. Maar in Nederland schieten we pas echt door in medialand, aan de andere kant van het fatsoensspectrum welteverstaan. Het niveau van de journalistiek is op diverse kanalen van een dermate bedenkelijk niveau, dat we ons moeten afvragen of dit soort platvloerse media wel een podium verdienen.

 

Het meest schrijnende voorbeeld is natuurlijk de omroep met de bekende roze microfoon. Toevallige passanten, studenten, ouderen, politici: afhankelijk van het nieuwsitem wordt een bepaalde groep op een kleinerende, insinuerende, altijd schofferende toon bejegend. Aan onze minister-president wordt bijvoorbeeld gevraagd: “Hebben we nog geneukt?” En nadat een alleraardigste oudere dame een aandoenlijk versje voor de microfoon opzegt, zegt de verslaggever (van dezelfde omroep) ijskoud: “Maar goed dat we euthanasie hebben.” Dezelfde man was later het brein achter de beweging tegen het associatieverdrag met Oekraïne en haalt nu zelfs misschien een zetel in de Tweede Kamer met zijn politieke partij, maar dat terzijde.

Er zijn op internet talloze filmpjes te vinden van mensen die genoeg hebben van deze interviewterreur en de microfoon wegduwen. Een politicus kan zoiets niet doen, die moet netjes en kalm eenieder met vragen te woord staan.

 

U zult wellicht denken dat de schrijver van dit artikel een bejaard iemand is, iemand die de nieuwe tijd niet begrijpt. Nee, absoluut niet. Ik ben 28 jaar en een groot aanhanger van onze pluriforme samenleving, waarin ieders stem geventileerd mag worden, op alle mogelijke kanalen.

 

Ook ben ik niet tegen het kleineren en in een hoekje drukken van mensen, zoals dat bij leedvermaak-tv het geval is (al ben ik ook niet echt voorstander). Arme drommels in programma’s als Een Dubbeltje Op Zijn Kant en Betalen Of Leeghalen vallen ten prooi aan de grillen van de RTL-presentatoren, die vaak de ernst van de situatie extra aandikken, waardoor de tranen bij de arme zielen doorgaans rijkelijk vloeien. Dat verkoopt namelijk goed. Maar geen probleem natuurlijk: de mensen kiezen er zelf voor.

 

Dan denkt u misschien: "Dit is toch van hetzelfde niveau waarop eerdergenoemde journalistieke helden acteren?" Niet helemaal. Beide is het weliswaar beneden alle peil, maar er is een groot verschil. De drommels in de tv-programma’s hebben ervoor gekozen om lijdend voorwerp te zijn in een galjaardiaans real-life drama, overgeleverd aan de nukken van de presentatoren en hun gefakete medeleven, terwijl de ondervraagden bij journalistieke items van een zekere omroep (juist, die ja) ongevraagd de terreur van de verslaggever moeten verduren. Natuurlijk kunnen ze weglopen, maar dan worden ze dikwijls ostentatief achtervolgd en nageroepen.

 

Eigenlijk dient er een norm voor elementaire beleefdheid van journalisten te worden ingevoerd, zodat dit soort ongein niet meer voorkomt. En als u nu denkt: “Kom op, we leven in 2017, dit gaat overal zo!”, dan heeft u het bij het verkeerde eind. In de ons omringende landen doen ze niet mee aan deze journalistieke verruwing en vulgariteit. In de VS zeker niet. Dan mogen ze daar wel een onbeschofte president hebben, wij hebben onbeschofte media.

 

En weet u wat ik echt onsmakelijk vind? Dat onze belastingcenten naar dit zootje riooljournalisten gaan. Want ja, dat is het geval. En laten we daar nou eens een einde aan maken. Geldkraan dicht en eens kijken hoe ze het nog kunnen rooien. Mochten ze dan nog overeind blijven, dan is dat illustratief voor onze steeds platter wordende samenleving. Maar u en ik als belastingbetaler: laten we hopen!

Trefwoorden:
MediaDebat

Deel

met uw netwerk:
Opiniestukken van: Constantijn Driessen, Schrijver
Stop de journalistieke verruwing - 7 maart 2017



Meer opiniestukken:

Bestel online:

Zo wordt u opiniemaker

In dit boek leert u in tien stappen denken en schrijven als een journalist

 

Alleen nog verkrijgbaar via bol.com


Schrijftip van de week

Week 50
Practice what you preach
> Meer