3 juni 2012 | door: Arno Maetens, Student sociologie

Zorg ervoor dat mensen meer met elkaar in contact komen

Recente gebeurtenissen en ophefmakende gevolgen van een rel in het Brusselse Molenbeek doen weer vele vragen oprijzen over onze samenleving.

"Een essentieel onderdeel van een samenleving wordt niet vervuld: samenleven."

Recente gebeurtenissen en ophefmakende gevolgen van een rel in het Brusselse Molenbeek doen weer vele vragen oprijzen over onze samenleving, die nog steeds veel problemen lijkt te hebben met de steeds groeiende islamgemeenschap binnen onze samenleving.

 

Vormt de islam een bedreiging voor onze ‘seculiere’ maatschappij ? Een vraag die al snel de kop komt opsteken op straat en op diverse internetfora. Een betere vraag is misschien of onze samenleving niet zelf structureel tegengaat dat een grote groep als de islamgemeenschap zich kan integreren.

 

Het is namelijk zo dat – vooral in de grote steden – een essentieel onderdeel van een samenleving niet vervuld wordt: samenleven. De polarisatie van verschillende bevolkingsgroepen manifesteert zich in grote wijken, zogenaamde getto’s, waarbij zij zich volledig afsluiten van elkaar.

 

Interactie

Dit toont zich in het straatbeeld: de vele kleine kruidenierszaken, kledingszaken en bakkers van eenzelfde sociale groep hokken samen, waardoor interactie met een ‘buitenstaander’ als het ware niet meer nodig is, en zodoende ook niet meer gebeurt. Differentiatie leidt tot integratie, niet polarisatie.

 

Het is een algemeen sociaal gegeven dat mensen contacten zoeken met personen die op hen gelijken. Dit gebeurt in een minderheidsgroep, maar evengoed in een meerderheidsgroep. Op deze manier vormt zich echter al snel een typisch wij-zij gevoel, een kaart die de Vlaams-Nationalistische partijen maar al te graag uitspelen in de Belgische politiek. Dit fenomeen zou eerder bestreden moeten worden, er moet actief gezorgd worden dat er méér differentiatie is.

 

Dit betekent, zorg ervoor dat mensen met elkaar in contact komen, buiten hun eigen sociale, culturele of etnische groep. Hierin ligt de taak van de politiek; een beleid moet gevoerd worden waarin dit niet anders gaat. Je zal zelden een extreem islamistisch (evengoed evangelistisch) persoon tegenkomen in een klein dorp, en dat ligt niet aan het feit dat dit uitzonderingen zijn, maar net omdat zij als het ware gedwongen worden om in interactie te gaan met zijn buurtbewoners.

 

Relatieve deprivatie

Het is geen onbekend beeld: de Turk die actief meedraait in het sociale leven in een dorp aan de stadsrand. Al te vaak wordt dit afgedaan als een persoonlijk kenmerk van het individu. Sociaal-economische status en woonomgeving zijn echter structurele kenmerken die mensen al dan niet toelaten zich te integreren. Afgesloten van de groep ‘welgestelde Belgen’ in een zogeheten gettowijk in het Brusselse, Gentse,… ontstaan al snel gevoelens van relatieve deprivatie – die kan uitlopen tot een uitgesproken haat – binnen de minderheidsgroep.

 

Een gehele sociale afsluiting van beide groepen voltrekt zich. Vooroordelen groeien, agressie en onbegrip tegenover elkaar nemen de bovenhand. De polarisatie voltrekt zich, de groepen benadrukken hun culturele verschillen. Hoofddoeken, niqabs, het zijn tekens van groepsidentificatie, niet van een eeuwenlange geloofstraditie.

 

De strijd tegen deze uitwassen van ‘group closure’ in naam van de vrijheid van vrouwen benadrukt het gevoel van onderdrukking tegen de minderheidsgroep. Vlamingen worden racisten, allochtonen moeten buiten. De treffende maar evenzeer misplaatste vergelijking die Vermeersch maakt tussen de boerka en het swastika zou ons moeten waarschuwen voor iets anders dan het gevaar van dit vestimentair teken. Extreme polarisatie van bevolkingsgroepen kan leiden tot enorme haat, waarvan de symbolische betekenis van het swastika getuige. Laat ons niet dezelfde fout maken als ruim 60 jaar geleden.

Deel

met uw netwerk:
Opiniestukken van: Arno Maetens, Student sociologie
Zorg ervoor dat mensen meer met elkaar in contact komen - 3 juni 2012



Meer opiniestukken:

Bestel online:

Zo wordt u opiniemaker

In dit boek leert u in tien stappen denken en schrijven als een journalist

 

Alleen nog verkrijgbaar via bol.com


Schrijftip van de week

Week 50
Practice what you preach
> Meer