Debat
21 maart 2014 | door: Claudia Ruigendijk, freelancejournalist en schrijftrainer en –coach

Willen jullie meer of minder drogredenen?

Of Geert Wilders discrimineert, mag de rechter bepalen. Over zijn uitspraken kunnen we vanuit de argumentatietheorie al wél iets zeggen. Het krioelt van de drogredenen.

"Zijn aanhangers heeft Wilders er mooi ingeluisd"

De grote glimlach op zijn half-Indonesische gezicht ten spijt, de uitspraken die Geert Wilders afgelopen woensdag in Den Haag deed, leidden tot een groot gemeenschappelijk standpunt: Wilders discrimineert. Of dat zo is, mag de rechter straks bepalen. Over zijn uitspraken kunnen we vanuit de argumentatietheorie al wél iets zeggen. Het krioelt van de drogredenen, dat is een ding wat zeker is.

 

Wilders begrijpt zelf niets van alle ophef. Hij vindt dat hij woensdag niets nieuws heeft gezegd. Ook heeft hij zijn uitspraken naderhand genuanceerd: hij bedoelde niet ‘alle’, maar alleen ‘criminele’ Marokkanen. En met ‘minder’ bedoelde hij ‘minder toekomstige immigranten’, niet zozeer de immigranten die hier al zijn. Behalve de criminele dan. Met ‘minder’ bedoelde hij ook het overgebleven aantal Marokkanen in Nederland, nadat we een groter aantal criminele schoffies het land uit hebben gezet dan we nu uitzetten. Goed, Wilders kan rekenen. En wij kunnen nu bepalen welke drogredenen we Wilders mogen aanrekenen.

 

Op de man spelen

De aanhangers van Wilders willen minder Marokkanen. Dan gaan we dat regelen, beloofde Wilders daarop. Wilders richtte zich in zijn vraag aan het publiek dus op Marokkanen. Niet op de islam, zoals hij hiervoor deed. En Marokkanen zijn mensen. Dus kunnen we Wilders’ vraag, het antwoord van zijn aanhangers en Wilders’ belofte daarop samenvoegen tot een persoonlijke aanval: de ad hominem-drogreden.

 

Retorische truc

De manier waarop Wilders zijn publiek de uitspraak ‘minder, minder minder!’ ontfutselde, is ook niet zo sjiek. ‘Willen jullie meer of minder Marokkanen?’ Het publiek kon slechts kiezen uit twee opties, waarvan er één haaks op de PVV-mentaliteit staat. Misschien zijn er ook mensen (of PVV’ers) die willen dat het aantal Marokkanen precies gelijk blijft, maar die mogelijkheid zat er niet tussen. We hebben geen keus, dus roepen we met z’n allen maar ‘minder’, moet het publiek gedacht hebben. Daarmee heeft Wilders zijn publiek met een retorische truc bespeeld en zo laten roepen wat hij vindt: het aantal Marokkanen in Nederland moet omlaag. Zijn aanhangers heeft hij er mooi ingeluisd: als Wilders straks wordt veroordeeld voor discriminatie, dan hebben zij zich daaraan evengoed schuldig gemaakt.

 

Verzinsels

Wilders vindt zichzelf ondanks alles nog steeds een goedzak. Waar is al die ophef toch voor nodig? Ik heb toch niet gezegd dat alle Marokkanen wegmoeten? Klopt als een bus. Dan zijn we het daar in ieder geval over eens. Dat verandert natuurlijk niets aan het feit dat hij wél heeft gezegd dat een deel van de Marokkanen volgens hem weg moet. Hij wil er immers minder van. Ergens minder van willen, is weliswaar minder extreem dan ergens niets meer van willen, maar dat maakt de uitspraak niet minder haatdragend. We hebben het namelijk nog steeds over mensen, mensen uit Marokko. Door in zijn reactie te roepen dat hij helemaal niet alle Marokkanen weg wil hebben, doet hij alsof zijn tegenstanders hem een fictief standpunt in de schoenen schuiven, oftewel de drogreden van de stroman begaan. Maar zijn tegenstanders beweren helemaal niet dat Wilders heeft gezegd dat alle Marokkanen wegmoeten. Dus begaat Wilders die drogreden uiteindelijk zelf.

 

Woordjes, woordjes

Dan blijft nog over de onduidelijkheid over het begrip ‘minder Marokkanen’. Wilders bedoelt hier dus blijkbaar iets anders mee dan zijn tegenstanders aanvankelijk dachten. Alleen de criminele Marokkanen wil Wilders weghebben. En hij wil dat er minder nieuwe komen, ook dat nog. Als ie dat bedoelde, dan is er eigenlijk weinig mis met zijn uitspraak. Toch? Helaas niet. Want dat zei hij niet. Hij probeert zo onder de beschuldigingen uit te komen, maar begaat daardoor de onduidelijkheidsdrogreden, waarbij hij misbruik maakt van de verschillende mogelijke interpretaties van ‘minder Marokkanen’.

 

Als hij criminele Marokkanen had willen zeggen, dan had hij dat maar beter kunnen doen. Hij had zijn publiek iets kunnen vragen als: ‘Willen jullie meer of minder criminele Marokkanen?’ Maar dat maakt toch minder indruk. Bovendien roept het de vraag op: waarom moeten nu alleen die criminele Marokkanen weg? En dat brengt ons weer terug bij drogreden nummer één.

 

Claudia Ruigendijk heeft Nederlandse Taalbeheersing gestudeerd. Tegenwoordig werkt ze als freelancejournalist en schrijftrainer en –coach.

Trefwoorden:
RechtspraakDebat

Deel

met uw netwerk:
Opiniestukken van: Claudia Ruigendijk, freelancejournalist en schrijftrainer en –coach
Willen jullie meer of minder drogredenen? - 21 maart 2014



Meer opiniestukken:

Bestel online:

Zo wordt u opiniemaker

In dit boek leert u in tien stappen denken en schrijven als een journalist

 

Nu 50% korting: 9,95 euro incl bezorging!