22 april 2014 | door: Sylvie Van Ginneken, Masterstudente Journalistiek, KU Leuven

De Quickstep van Poetin: 'Onze ziel is gewoon rijker'

Vladimir Poetin did it again: een perfect gerepeteerde vragenronde. Op meesterlijke wijze.

"De vragenmarathon van Poetin was een goed gerepeteerd stuk, geregisseerd door zijn propagandateam"

Na ruim 4 uur zit het vragenmarathon van Poetin erop. De Russische president had zich nauwgezet voorbereid op de camerabeelden en zijn publiek: fans in de zaal, etnische Russen in de Krim, aanhangers in Sebastopol. Niets beschrijft dit marathon beter als de eerste minuut van deze minutieus uitgevoerde quickstep: https://www.youtube.com/watch?v=7GfzIL-ls_8
 
Elke vraag werd met zorg voorbereid door het propagandateam. Het publiek in de zaal heeft wellicht een strenge screening achter de rug en de reportages werden steevast op de meest opgesmukte plaats van het dorp gedraaid. Poetin moest enkel de vragen flink afvinken met zijn balpen en de juiste pasjes memoriseren. Het resultaat van de afmattende marathon is verbluffend. De Russische leider kon elke danspas krachtig, geroutineerd en met de juiste snelheid neerzetten.

Gerepeteerde kritiek
Poetin kijkt even op zijn blad en zucht quasi onzichtbaar: hier komt weer een ‘kritische’ vraag. Ach, het antwoord staat al bijna op zijn blad. Zijn top 3:

  1. ‘Het is de schuld van de regionale instanties. Die zorgen voor fraude. We moeten alles beter centraliseren’
  2. ‘Je moet het in zijn context bekijken en ik begrijp jouw individueel geval, maar de cijfers spreken je tegen.’
  3. Antwoorden op de (toevallig?) erg lange intro met context die voorafging aan de eigenlijke vraag in plaats van op de vraag zelf

Slechts één keer glipt een kritische vraag door de mazen van het propagandanet. Een eenvoudige inwoner van een nog eenvoudiger dorpje dat vorig jaar overstroomde, stelt zijn vraag: “Meneer de president, ik betaal 4000 roebel aan wegentaksen, maar hier liggen geen wegen! Er is geen verharde weg en daardoor kunnen wij niet naar het ziekenhuis of naar de omliggende regio’s. Waarom moet ik dan betalen?’ Poetin fronst zijn wenkbrauwen één millimeter, lacht luidop en nerveus. Hij dreigt een foutje te maken in zijn dansroutine. Maar de reporter ter plaatse vang het zélf op : ‘Is dit niet gewoon een provocerende vraag?!’.
 
Ondertussen heeft Poetin de tijd gehad om zijn ritme terug te vinden en kan hij antwoorden: ‘We bouwen daar aan wegen, misschien nu nog niet, maar later. We hebben dat geld dus nodig om wegen te leggen, dat lijkt me meer dan logisch.’ Hij glimlacht eventjes. De man verdwijnt op mysterieuze wijze van het scherm (de reporter staat er de hele tijd voor) en er wordt ingezoomd op de mooiste tijdelijke bungalows die de staat aan de inwoners heeft geschonken. Over naar de studio. De commentator sluit het overstromingsthema mooi af: ‘Die nieuwe woningen zien er erg mooi uit! En ze zijn al bijna af, terwijl ze pas een half jaar geleden zijn begonnen aan de constructie ervan, wat een wonder!’.

Edward Snowden
Na enkele lauwe vragen vanuit Berlijn, duikt een videofragment op van Edward Snowden. Snowden stelt zijn vraag zeer duidelijk: ‘Onderschept Rusland de communicatie van zijn burgers en andere burgers of heeft het daar de nodige technologie voor? Indien ja, waarom houdt u zich dan zo op de oppervlakte over die materie?’. De presentator vertaalt de vraag (toevallig?) nogal stuntelig naar het Russisch voor Poetin: “Heeft Rusland ooit telefoongesprekken onderschept van zijn inwoners?”.

Poetin heeft het waarschijnlijk al 10 minuten door, maar luistert schijnbaar aandachtig naar de makkelijkere Russische vraag: ‘Ik ben ook bij de geheime dienst geweest, net zoals Edward, en ik wil dus tot hem praten als twee professionelen onder elkaar. Wij moeten uiteraard in het oog houden wat er gebeurt binnen onze landsgrenzen om terrorisme te vermijden. Maar wij zullen ons nooit schuldig maken aan afluisterschandalen of dergelijke wanpraktijken. We hebben ook niet de technologische middelen die de VS heeft op dat vlak. Zo grootschalig kunnen en zullen wij de privacy nooit schenden.’

Strategische rustmomenten
Na drie uur zakt de concentratie van Poetin lichtjes. Zijn antwoorden worden iets bitsiger en hij heeft moeite met het correct afmeten van zijn intonatie. Gelukkig gaat het (toevallig?) een kwartier over Sotsji. Eerst een filmpje van 4 minuten met beelden van de Russische atleten die medailles wonnen, daarna 3 vragen die eigenlijk hetzelfde antwoord vragen. De president herhaalt dus drie keer dat Sotsji geen spookstad zal worden. Goedkope vliegtickets, concertgebouwen, shopping centra, casino’s en schaatsshows moeten leegstand vermijden en een constante toeristenstroom verzekeren. Het komt neer op 15 minuten pauze waarin hij rustig even kan tekenen.

Burgerrechten en vrijheid
Burgerrechten en vrijheid: hét pijnpunt van het Westen. Moeilijke vragen over journalistiek en vriendjespolitiek worden in de ring gegooid, maar Poetin wuift ze argeloos weg: ‘Ik vertegenwoordig nog steeds de meerderheid. Ik luister altijd naar alle meningen, ook degenen waar ik het niet mee eens ben. En voor ik een beslissing neem die niet iedereen ondersteunt, bel ik altijd even de collega’s op die een andere uitkomst hadden willen zien. Maar ik verdedig de meerderheid en niet de minderheid.’ Meer woorden maakt hij er niet aan vuil.

‘Obama zou mij redden’
Met de aankondiging: ‘Meneer de president, u ziet er wat vermoeid uit. Laten we enkel nog de vragen nemen die u zelf selecteerde en dan afsluiten.’ komt er een einde aan de hoop op interessante wendingen. Het lijkt alsof het jeugdweekblad Joepie ook enkele vragen heeft ingestuurd:

‘Wat is uw lievelingsfilm?’
‘Wanneer zullen we de nieuwe first lady zien?’

 

Poetin neemt het heft vervolgens in eigen handen en begint zichzelf vragen te stellen. Hij heeft er dan ook goede antwoorden op en kan er een humoristische draai aan geven:

* Vraag van een meisje van 6 jaar: ‘Zou Obama u redden als u zou verdrinken?’ – ‘Ik wil niet verdrinken, maar ik denk dat Obama een goed persoon is en hij zou mij redden.’
* Vraag van Kristina (7): ‘Ik zou graag naar Moskou komen en uw hand schudden.’ – ‘Ik wacht op jouw, Kristina en ik zal met veel plezier je hand schudden.’
* Filosofische vraag: ‘Wat is er zo eigen aan Russen?’ – ‘Het zijn onze Russische waarden. We denken aan hogere, morele doelen voor de mens. Daarom zijn mensen uit de Russische wereld minder egoïstisch. Zelfs de dood voor een vriend, voor je vaderland is eerbaar in onze Russische wereld. Ons patriottisme en onze samenhang maken ons minder pragmatisch en ingecalculeerd dan andere naties. Dat is een deel van onze grootsheid. We zijn gewoonweg rijker van ziel. De Russische waarden hebben ons nog nooit ontgoocheld en die patriottische, Russische waarden zullen ons nooit ontgoochelen in de toekomst.’

 

Amen.
Poetin krijgt het nodige applaus, wandelt kwiek en zelfzeker weg in de coulissen. Het was het perfecte optreden met de gepaste eindpose. Nu alleen nog een boeketje bloemen sturen naar het hele propagandateam en de Oekraïnecrisis oplossen.

Deel

met uw netwerk:
Opiniestukken van: Sylvie Van Ginneken, Masterstudente Journalistiek, KU Leuven
Fastfoodnieuws: snel, vettig en nooit goed genoeg - 12 mei 2014
De Quickstep van Poetin: 'Onze ziel is gewoon rijker' - 22 april 2014



Meer opiniestukken:

Bestel online:

Zo wordt u opiniemaker

In dit boek leert u in tien stappen denken en schrijven als een journalist

 

Alleen nog verkrijgbaar via bol.com


Schrijftip van de week

Week 50
Practice what you preach
> Meer