Media
12 mei 2014 | door: Sylvie Van Ginneken, Masterstudente Journalistiek, KU Leuven

Fastfoodnieuws: snel, vettig en nooit goed genoeg

Lezers met scherpe tanden blijven nepnieuws slikken als ganzen voor foie gras. Zoals elke verslaving lijkt de drempel torenhoog te zijn, maar eigenlijk is het op te lossen in één klik...

"Hoe een verslaving aan nepnieuws op te lossen valt in één klik (en met een beetje moed)."

U hoeft niet zo vreemd op te kijken wanneer de weegschaal ’s ochtends weer dat tikje meer naar rechts overhelt. Al die sla en komkommer kunnen de gigantische portie fastfoodnieuws van de dag toch niet compenseren. De nieuwssnacks verschijnen elk uur, elke minuut online: seksschandaal, flitspaal, brand in een lokale feestzaal. De met saus overgoten titel doet u likkebaarden. U moet klikken. Eens u geklikt heeft, is het te laat: de vettige, nietszeggende inhoud glibbert naar binnen en nestelt zich onder uw huid. De voedingswaarde van dat bericht was zo goed als nihil, dus u heeft behoefte aan een toetje, en nog eentje, nog eentje…

 De volgende dag strompelt u misselijk uit bed en het schiet u plotsklaps te binnen: ‘Geen fastfoodnieuws meer!’ De krant lijkt een goed begin. Een artikel over politiek dan maar, dat is meteen een hele ommezwaai. Maar de intro is taai, de foto saai. Die complexe zinnen maken het er ook al niet makkelijker op: ‘Ik dacht dat het journalisten hun werk was om leesbaar te schrijven. Dit slaat nergens op!’ Uw maag knort en u werpt nog vlug een blik op Facebook: ‘Yves Leterme stuurt tweet naar minnares?!’ Klik. Plus twee kilo.

  

De journalist valt het te verwijten

Zoals bij elke verslaving ligt het probleem van de fastfoodverslaving uiteraard niet bij uzelf, maar bij de journalist. Hij moet begrijpelijk schrijven over complexe situaties. Ik kan u meteen uit uw lijden verlossen: We doen dat al. We hakken alles al in hapklare brokjes zodat de lezer optimaal kan genieten van de inhoud en nog maar héél even hoeft te kauwen en te slikken. Zelfs kwaliteitskranten hebben in hun stijlboek opgenomen dat ‘de journalist enkel zinnen mag vormen die hij of zij achteraf ook zo zou kunnen navertellen tegen vrienden’. Maar wat nu online gebeurt, is voedsel fijn malen. Het is een vettige brij die zo naar binnen glibbert. Binnenkort kunnen we misschien enkel de meest gortige berichten zonder nieuwswaarde op grote billboards projecteren. Zo kan de lezer gerust al zijn tanden laten trekken en op de bank liggen met zijn nieuwsinfuus in de arm.

 

Lezers hoeven niet lui te zijn 

Nochtans hebben vele lezers scherpe tanden, die taaie politieke machtspelletjes kunnen verscheuren, die zich in het vlees van de economie kunnen boren. Renkema, hoogleraar tekstkwaliteit in Nederland, heeft het nog bewezen ook! U als lezer – ja, u daar – bent in staat om complexe zinnen met tangconstructies te verteren. Tangwat? Tangconstructies. De door u gelezen zinnen zijn niet noodzakelijk makkelijker leesbaar wanneer een erg bekwame maar ietwat laat opgestane journalist de verwante woorden zoals ‘de’ en ‘zinnen’ en ‘een’ en ‘journalist’ verder uit elkaar plaatst. U kunt dat lezen, sterker nog: begrijpen.

 

Omgekeerd geldt dit ook: een ellips of onafgemaakte zin begrijpt u ook perfect. Echt zonder probleem. Zelf ben ik een erg grote fan van tangconstructies en ellipsen. Ze geven een bepaald gewicht aan het nieuws, een snelheid. Ik kan u laten meevoelen met wat ik schrijf. Als u bij het lezen van mijn blogberichten af en toe opnieuw moet beginnen aan een zin, dan doe ik dat met opzet. Om u te doen begrijpen hoe belangrijk die zin wel niet is; hoe complex de waarheid is. Want ik wil niet alleen dat u weet wat er in mijn artikelen staat, maar dat u voelt wat er in mijn artikelen staat. En ook al is het nieuws (zogezegd) zonder verdere mening: de journalist heeft er belang bij dat u weet dat een genocide gruwelijk en de chirurgische scheiding van een Siamese tweeling een medisch wonder is.

  

Ook de lezer is schuldig

Bovendien geniet u van die artikelen waar u uw tanden in kunt zetten, want de inhoud ervan leeft verder op café, tijdens het avondmaal of aan de telefoon. U heeft zich traag maar zeker doorheen het slowfoodnieuws geknabbeld en heeft meer energie, meer kennis. Dus hou op met die flauwe excuses. De drive-in is 24/24 open en de neonlichten lokken u misschien, maar u weet zelf ook dat er enkel spijt, onbegrip en frustratie volgt de dag erna. Niets gaat boven een traag gegaarde kennisfilet, die nooit goed genoeg gebakken is voor uw immer kritische oog. 

 

Trefwoorden:
MediaDebat

Deel

met uw netwerk:
Opiniestukken van: Sylvie Van Ginneken, Masterstudente Journalistiek, KU Leuven
Fastfoodnieuws: snel, vettig en nooit goed genoeg - 12 mei 2014
De Quickstep van Poetin: 'Onze ziel is gewoon rijker' - 22 april 2014



Meer opiniestukken:

Bestel online:

Zo wordt u opiniemaker

In dit boek leert u in tien stappen denken en schrijven als een journalist

 

Alleen nog verkrijgbaar via bol.com


Schrijftip van de week

Week 50
Practice what you preach
> Meer