Zorg en Welzijn
8 december 2014 | door: Mark Franken, Mark Franken, content manager Vrijwilligerswerk.nl

Ieder kind dat onterecht in een weeshuis zit, is er een te veel

De discussie rondom vrijwilligerstoerisme is losgebarsten, met name over vrijwilligerswerk in weeshuizen. Ik mis daarin de stem van het kind. Wat doet het met je als papa en/of mama je wegdoet?

"Weeshuiseigenaren blijken actief op zoek te gaan naar kinderen om het weeshuis mee te vullen"

Naast het het toenemend aantal criticasters, laten ook de voorstanders van vrijwilligerstoerisme zich steeds vaker horen. Er zijn weliswaar misstanden, maar niet in mijn/ons project! Wat is er mis mee als vrijwilligers een leuke ervaring opdoen? Jongelui leren relativeren en krijgen een genuanceerd beeld over ontwikkelingsproblematiek. Weeshuizen zijn een uitwas van een grotere sociale problematiek. Met een ban op vrijwilligers los je de problemen van armoede en uitbuiting niet op. Allemaal waar. Maar vrijwilligers dragen wel degelijk ook een eigen verantwoordelijkheid.

 

Er is onmiskenbaar een rechtstreeks verband tussen een alsmaar groeiende weeshuissector met daarin soms ronduit schokkende uitwassen en de behoefte van goedbedoelende jongeren om vrijwilligerswerk in weeshuizen te gaan doen. Unicef meldt over Cambodja dat er sprake is van een te grote weeshuissector, mede omdat 75% van de kinderen in die tehuizen levende ouders heeft en dus helemaal geen wees is. Niet per ongeluk zijn er een paar kinderen verkeerd terecht gekomen. Nee, gemiddeld 3 van de 4 kinderen hoort er feitelijk niet thuis! Weeshuiseigenaren blijken actief op zoek te gaan naar kinderen om het weeshuis mee te vullen.

 

Rapporten met vergelijkbare feiten zijn er ook verschenen over Nepal en Ghana. In Noord-Tanzania, dichtbij toeristische trekpleisters als de Kilimanjaro en de grote wildparken, zijn er een groot aantal weeshuizen. In Zuid-Tanzania schijnt er geen enkele te zijn. Heeft Zuid-Tanzania geen onderliggende sociale problematiek? Of is deze scheefgroei soms het gevolg van de behoefte van westerlingen om hun safari met wat vrijwilligerswerk in een weeshuis te combineren?

 

Wat deze ontwikkeling schrijnend maakt zijn de gevolgen voor de kinderen in kwestie. Unicef vermeldt hechtingsproblemen en het feit dat ze buitenstaanders zijn geworden wanneer ze als jongvolwassenen terugkeren in hun eigen gemeenschap. 

  

Het geluid van de kinderen zelf ontbreekt nog in de rapporten en in de discussie. Wat doet het met je wanneer je geen wees bent, maar wel in een weeshuis bent gedumpt?  Ik zal proberen een antwoord te formulieren aan de hand van het verhaal van mijn opa. 

 

Mijn opa is geboren in Nederlands-Indië, als zoon van een Indonesische vrouw en een Fransman. Mijn opa was wat ze daar in Indië een voorkind noemde. Een kind dat geboren was voordat het ‘echte’ huwelijk tussen twee Europeanen plaatsvond. In deze koloniale samenleving werden dergelijke voorkinderen na het ‘echte’ huwelijk regelmatig weggedaan. En dat is wat mijn opa overkwam. Als zesjarige werd hij door zijn vader in een weeshuis gestopt. 

 

Het trauma dat mijn opa daarbij opliep, de gevolgen ervan voor de relatie met zijn vrouw en zijn kinderen, ruim 75 jaar later heb ik de sporen daarvan nog duidelijk kunnen waarnemen. En zo zullen 3 van de 4 kinderen in de Cambodjaanse en Tanzaniaanse weeshuizen nog jarenlang last hebben van het gevoel te zijn weggedaan door papa en/of mama.

 

Als je op zoek bent naar leuke ervaringen en een genuanceerd wereldbeeld, dan kun je die ook buiten een weeshuis vinden. Reis bijvoorbeeld rond en maak ter plekke gebruik van lokaal vervoer, lokale restaurantjes en lokale hotels. Zodat het geld dat je uitgeeft maximaal ten goede komt aan de lokale economie.

 

Maar ga niet als vrijwilliger naar een weeshuis. Vergroot niet onbedoeld de vraag naar overbodige weeshuizen in een derdewereldland. Ieder kind dat onterecht in zo’n weeshuis terechtkomt, is er echt een te veel.

 

Trefwoorden:
Zorg en Welzijn

Deel

met uw netwerk:
Opiniestukken van: Mark Franken, Mark Franken, content manager Vrijwilligerswerk.nl
Niemand zit op buzzwoorden als doe-democratie te wachten - 4 september 2015
Ieder kind dat onterecht in een weeshuis zit, is er een te veel - 8 december 2014
Politici, neem uw arme kiezer nu eens eindelijk serieus - 15 oktober 2014



Meer opiniestukken:

Bestel online:

Zo wordt u opiniemaker

In dit boek leert u in tien stappen denken en schrijven als een journalist

 

Alleen nog verkrijgbaar via bol.com


Schrijftip van de week

Week 50
Practice what you preach
> Meer